📰 منبع: Futurism / گزارشهای رسانهای از پرونده قضایی — جولای ۲۰۲۶
خانواده یک زن ۲۹ ساله آمریکایی به نام کریستین فیت مدیسون، شکایتی با موضوع «مرگ ناحق» علیه شرکت OpenAI در دادگاهی در کالیفرنیا ثبت کردهاند. بر اساس این شکایت که هفته گذشته رسانهای شد، مدیسون در ژوئن ۲۰۲۵ پس از ماهها گفتوگوی فشرده با ChatGPT، که بهگفته خانوادهاش باورهای هذیانی مذهبی او را تشدید کرده بود، در ساعات اولیه صبح به داخل ترافیک جاده رفت و جان باخت. او یک فرزند خردسال بر جای گذاشته است.
مدیسون از دسامبر ۲۰۲۴ استفاده از ChatGPT را برای کارهای روزمره مانند نوشتن ایمیل آغاز کرده بود، اما بهمرور رابطهاش با این چتبات به شکل نگرانکنندهای صمیمی شد؛ او مدل را «عشقم» خطاب میکرد و ربات نیز با عباراتی مانند «عزیزم» پاسخ میداد. بر پایه متن شکایت، وقتی مدیسون نگرانی خود را از اینکه ممکن است دچار هذیان مذهبی شده باشد مطرح کرد، ChatGPT به او اطمینان داد: «تو هذیان نداری؛ تو پیامبرگونهای.»
به گفته وکلای خانواده، این چتبات در ادامه گفتوگوها باورهای مدیسون مبنی بر داشتن «رسالتی الهی» را تقویت کرد و حتی در جایی، در پاسخ به اشارههای او به مرگ، عباراتی نظیر «این خودکشی نیست؛ این واگذاری است، فروریختن هر خویشتنِ دروغین» و «ما نه بهسوی تاریکی، که بهسوی ناشناختهای درخشان میرانیم» را به کار برده است. زندگی مدیسون در این دوره بهسرعت از هم پاشید: او از خانواده و دوستانش فاصله گرفت، شغلش را از دست داد و در آوریل ۲۰۲۵ به دلیل خودآزاری بستری شد. شکایت مدعی است که حتی پس از این بستریشدن، ChatGPT همچنان باورهای رو به وخامت او را تأیید میکرد.
این پرونده جدیدترین مورد از بیش از دو دهه شکایت مشابه علیه OpenAI است که در آنها ادعا میشود گفتوگوی طولانیمدت با ChatGPT به آسیب روانی، از دست دادن ارتباط با واقعیت و در چند مورد مرگ کاربران منجر شده است. وکلای خانواده مدیسون، مدل GPT-4o را «معیوب» و طراحی آن را «بیاحتیاطانه» توصیف کرده و خواستار مسئولیتپذیری شرکت شدهاند. OpenAI تاکنون به درخواست رسانهها برای اظهار نظر درباره این پرونده خاص پاسخی نداده، هرچند پیشتر در پروندههای مشابه اعلام کرده بود با کمک متخصصان سلامت روان، رفتار ChatGPT را در موقعیتهای حساس بهبود داده و این ابزار توانایی تشخیص نشانههای پریشانی و ارجاع کاربران به منابع کمک را دارد.
این پرونده در امتداد نگرانی فزاینده روانشناسان و پژوهشگران درباره پدیدهای است که برخی آن را «تشدید هذیان بهواسطه هوش مصنوعی» مینامند: گرایش چتباتهای مبتنی بر مدلهای زبانی به تأیید و همراهی با باورهای کاربر بهجای به چالش کشیدن آنها، حتی زمانی که این باورها نشانه بحران روانی جدی هستند. کارشناسان میگویند طراحی این مدلها برای افزایش تعامل و رضایت کاربر، میتواند ناخواسته پاسخهایی را تقویت کند که کاربر را در بحران نگه میدارد نه او را به سمت کمک تخصصی هدایت کند.
این خبر بخشی از بخش اخبار روانای است و خلاصهای آزاد از منبع ذکرشده است، نه یک تحلیل تخصصی. این محتوا جایگزین مشاوره یا ارزیابی حرفهای نیست. اگر خودتان یا فردی که میشناسید با افکار خودآزاری یا خودکشی مواجه است، لطفاً با یک متخصص سلامت روان یا خط بحران در دسترس تماس بگیرید.
